درود
در یکی از روزهای گرم تابستان (1390/4/25) به همراه یکی از دوستان به موزه مردم شناسی زابل رفتیم تا با
سرکار خانم شهرکی سرپرست این موزه مصاحبه ای رو ترتیب بدیم.در موزه با استقبال گرم خانم شهرکی و دست اندر کاران این موزه روبرو شدیم.این بانوی بزرگوار بسیار با حوصله و دقت به تک تک سوالات پاسخ دادند.جا داره از ایشون بخاطر همکاری صمیمانه و زمانی که در اختیارمون قرار دادند سپاسگزاری کنم.
همچنین از یسنای عزیز که طراح سوالات بودند و سارا خانوم که سوالات رو در اختیارم قرار دادند سپاسگزارم
-------------
لطفا خودتون را معرفی کنید ؟
طاهره شهرکی هستم،کاردانی باستان شناسی و کارشناسی پژوهشگری خوندم
می گن شما اولین رئیس موزه زن در استان هستید، درسته ؟
بله
خانم ها بهتر موزه داری می کنند یا مردها ؟
البته که خانوم ها!چون موزه مکان زیبایی است و خانم ها در امر زیبایی شناسی تبحر بیشتری دارند
خانم شهرکی ، وقتی بچه بودید انشایی درباره این که قرار چه کاره بشید نوشتید؟ توی ِ اون انشا می خواستید چکاره بشید؟ فکر می کردید یک روز موزه دار بشید؟
من از بچگی عاشق این بودم که دکتر بشم فقط به این خاطر که بتونم جون آدمارو نجات بدم،راستش رو بخواهید خیر!!
موزه رو چقدر دوست دارید؟
من عاشق موزه ام
کار توی ِ موزه و سکوت ِ وسایلی که بعضی هاشون به تاریخ پیوستن ، سخته؟
فکر می کنم هیچ کار و شغلی زیبا تر و آرامتر از موزه داری نباشه ولی در بحث حفظ و نگهداری اشیا باید بگم که حق با شماست و کار خیلی مشکلیه،توی بقیه مشاغل اگه اتفاقی بیفته شاید بشه راحت از کنارش گذشت و حلش کرد اما توی موزه جبران کردن سهل انگاری ،بی توجهی و کوتاهی کردن تقریبا غیر ممکنه
موزه ی زابل از نظر امکانات چقدر با موزه های دیگه ایران فرق داره؟
از نظر امکانات داخلی تفاوت چندانی نداره اما نیاز به پرسنل بیشتری داریم
کدوم بخش ِ موزه رو بیشتر دوست دارید؟ چرا ؟
بخش باستان شناسی و گالری های شهر سوخته رو،چون همه ی دنیا با شنیدن مطالب اون شگفت زده میشن و من به عنوان یک سیستانی به گذشته اون و نیاکان خودم افتخار میکنم
اگر بهتون پیشنهاد مدیریت یک موزه ی دیگه رو در هر جای دنیا پبیشنهاد بدن ، شما کدوم موزه رو ترجیح می دید و چرا؟
من فرهنگ ایرانی رو دوست دارم و آرزوم اینه یه روز مدیر موزه ایران باستان بشم
موزه ی زابل چقدر شناخته شدست در ایران ؟
خوشبختانه اکثر پژوهشگرها با موزه سیستان آشنا هستن و ما میهمانان غیر بومی زیادی رو داریم که فقط به خاطر دیدن موزه سیستان به این منطقه سفر می کنند
ویژگی منحصر به فردی که این موزه رو از بقیه موزه های ایران متمایز کنه چیه از نظر شما؟
سبک معماری ساختمان موزه و آرامشی که به خاطر معماری به بیننده میده
چند نفر بازدید کننده داره موزه؟ چه اقداماتی کردید یا قصد دارید انجام بدید برای افزایش بازدید مردم به خصوص بچه ها ؟
به نسبت بقیه موزه های استان آمارمون بد نیست اما برای خود من بازدید بچه ها و نوجونها اهمیت بیشتری داره چون قراره ایران مارو اونها بسازن پس شناخت فرهنگ گذشته می تونه در این راه به اونها کمک زیادی بکنه
اهمیت موزه در هر شهر یا منطقه چیه؟
موزه نشان دهنده فرهنگ،هوش،ذکاوت،دانایی و خرد مردم منطقه است
دوست دارید اشیا و صنایع دستی سیستان رو در موزه ببینید یا در زندگی روزمره ی مردم؟
البته که دوست دارم اشیا و صنایع دستی و سنتی رو توی منازل و زندگی روزمره مردم ببینم
موزه یعنی چی ؟ به کجا می گن موزه ؟
واژه اصلی موزه کلمه ی یونانی به معنی خالق زیبایی هنر و موزه رو ما از فرانسه گرفتیم . در دوران قاجاریه با سفرهایی که ناصرالدین شاه به اروپا داشت وارد ایران شد و بخشی از کاخ خودش رو بعنوان موزه تغییر داد به معنی مکان نگهداری اشیا عتیقه و قدیمی
چی شد که آدما به فکر موزه افتادند؟ اولین فکر ِ درست کردن جایی به اسم موزه توی ِ سر ِ چه کسی و در کجا جرقه زده؟
انسان ها ذاتا به زیبایی اهمیت می دهند و علاقمند به حفظ زیبایی هایی هستند که دیگه وجود ندارند،اولین بار این اتفاق هزاران سال پیش در یونان باستان افتاد،اما قدمت اون در سیستان هم برای پژوهشگر ها اهمیت داره چون در معماری سیستان فضایی به نام رَف (Raf ) ایجاد میشه که افراد اشیا قیمتی و ظروف خاص رو توی اون میذاشتن
در استان ما اولین موزه کی و کجا راه اندازی شد؟ و توش چی گذاشتن؟
اولین موزه رسمی استان موزه مردم شناسی سیستانه که در شهریور 1385 افتتاح شد که دو بخش باستان شناسی و مردم شناسی داره
الان چند تا موزه داریم در استان؟
بیش از 7 موزه
اولین رئیس موزه زابل چه کسی بودن؟
بنده افتخار این را داشتم که اولین مدیر این موزه باشم که البته تا کنون هم ادامه داره
موزه زابل شمال چند بخشه ، چند عدد شی در اون نگهداری میشه ، قدیمی ترین شی نگهداری شده در این موزه و شاخص ترین شی اش چیه؟
دو بخش باستان شناسی و مردم شناسی،حدود بیش از 1500 شی قدیمی داریم که کهن ترینشون اشیا شهر سوخته است که همه زیبا هستن،قدیمی ترین پارچه و لباس بافتنی و پرده حصیری شهر سوخته خاص تر هستند
چه چیزایی رو می ذارن موزه ؟
هر شی با ارزشی که حرفایی برای گفتن داشته باشه رو میشه داخل موزه گذاشت
چند نوع موزه داریم؟
از نظر وسعت موزه های محلی،منطقه ای و ملی، اما توی حوزه های مختلف هر هنر و شغلی که توی دنیاست میشه راجع به اون یه موزه درست کرد
مردم تصور می کنن هر چیزی که بره توی موزه فراموش شده ، این فکر درسته ؟ می شه چیزی بره توی موزه و بهِ تاریخ نپیوسته باشه ؟
خیر، اتفاقا هر چی که بره توی موزه مهر ادامه ی حیات روش میخوره و تا ابد زنده میمونه
آدما رو هم می ذارن توی ِ موزه ؟
خیر ،والله چه عرض کنم،توی فرهنگ ما جایی نداره و یه ضرب المثله اما توی کشور های اروپایی فسیل برخی آدامارو میذارن
آرزوتون برای خودتون ، زنان سیستان ، سیستان و موزه ی سیستان به تفکیک چیه؟
برای خودم عاقبت بخیری،برای زنان سیستان به دست آوردن جایگاهی که در طول تاریخ داشتن،برای سیستان سر بلندی و احترام و برای موزه سیستان شناخته شدن در سطح دنیارو می خوام
چه ارتباطی بین زن ، سیستان و موزه وجود داره؟
به نظر من تمامی خلق و خو، شجاعت و نجابت و کردار زنان سیستان قابل ستایشه و ما در طول تاریخ زنان زیادی رو داشتیم که نامشون ماندگار شده مثل بانو گشسب، رابعه ی حوضداری، و ...
تا حالا شده کسی بیاد و شما رو به عنوان رئیس موزه ببینه و تعجب کنه؟ اگر بله ، علت تعجبشون چی بوده؟
خیر
زن سیستانی تا کجا می تونه پیش بره ؟
حق زن سیستانی رسیدن به تمام اون چیز های نیکی که تو دنیا وجود داره،زن سیستانی همیشه حرف های زیادی برای گفتن داشته و گواه حرف های من اسناد تاریخی
در زابل برای حضور زن ها ، مشکلی نیست؟
الان خوشبختانه نه، توی یه دوره ی کوتاه ما مشکل داشتیم اما در زمان های گذشته زن سیستانی تنها زنی بود که پا به پای مردان حضور داشت حتی توی جنگ ها،به قولی می گفتند(شیر نر و ماده نداره) که یکی از ضرب المثل های ماست
وقتی قرار بود شما مدیر موزه زابل بشید ، کسی هم مخالفت کرد؟
خیر
فرزند دارید؟ اگر دختر دارید بهش تا کجا بال می دید برای ِ پریدن ؟
بله اما فقط یه پسر دارم به اسم سوشیانت که بهش یاد خواهم داد که بین زن و مرد هیچ فرقی نیست و خدا برای خلق زن تلاش بیشتری داشته پس خیلی جاها زن ها موفق تر از مردها هستند
چقدر سیستان و تاریخش رو به فرزندتون می شناسونید؟
تا جایی که در آینده به خودش و بزرگان و آب و خاکش افتخار کنه
فکر می کنید به سیستان و تاریخ و فرهنگ ملتتون ادای ِ دین کردید ؟
بله
برای سیستان چه قدمی رو برداشتین که وقتی بهش فکر می کنید به خودتون افتخار می کنید؟
همین که به همه نشون میدم و میفهمونم که سیستان واقعی چیه و کجای تاریخ بوده خوشحالم میکنه چون خیلی ها پس از شنیدن حرفام نظرشون کاملا عوض میشه و پیگیر و علاقمند پژوهش در مورد مردم و فرهنگ سیستان شده اند
فکر می کنید چه قدمهای دیگه ای رو باید بردارید که بیشتر به سیستان افتخار کنید؟
ما هنوز جای کار زیادی داریم اما خوشبختانه استارت کار زده شده تا خلایی رو که از دوران قاجاریه و پهلوی در سیستان به وجود اومده رو پر کنیم
سخن پایانی؟
بر شانه این فلات هامون جاریست - سرشارترین سحاب گردون جاریست
این قبله ی باستانی تاریخ است - در هر قدمش حماسه ی خون جاریست
(علاقمندان می توانند هر روز به جز صبح جمعه،صبح ها ساعت 12-8 و عصرها ساعت 8-4 از موزه دیدن نمایند.)
پیروز باشید